ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ ΣΤΟ ΜΕΤΩΠΟ. Προφυλακὲς Ὀλύτσικα Ἠπείρου, 24 Δεκεμβρίου 1912.

%cf%83%cf%84%ce%b9%ce%b3%ce%bc%ce%b9%cf%8c%cf%84%cf%85%cf%80%ce%bf-%ce%b1%cf%80%cf%8c-2013-12-23-154046
Ξαστεριά· κλαράκι δὲν κουνιέται.Τὸ φεγγάρι φωτίζει καθαρά, κατακάθαρα τὰ βουνὰ τῆςΜανωλιάσας καὶ τοῦ Ὀλύτσικα, ποὺ τέτοια ὥρα μᾶς φαίνονταιδιπλὰ στὸν ὄγκο καὶ στὸ ὕψος. Μπορεῖ κανεὶς νὰ διακρίνη τὶς προφυλακές μας ἐπάνω σ’ αὐτά, σωροὺς ἀπὸ φαντάρους ριγμένους τὸν ἕνα ἐπάνω στὸν ἄλλο, νὰ ξεκουράζωνται στὴν ἀστροφεγγιά, ποὺ εἰναι γι’ αὐτοὺς πολύτιμη· γιατὶ δὲν ἀφήνειτοὺς Ἀρβανίτες νὰ μεταχειριστοῦν ἕναν ἀπὸ τοὺς φοβεροὺςτρόπους ποὺ ξέρουν, τὸν αἰφνιδιασμό, γιὰ νὰ φτάσουν στὴ γραμμὴ καὶ νὰ τοὺς ἐπιτεθοῦν. Θ’ ἀναπαυτοῦν ἀπόψε.Ποῦ καὶ ποῦ κανένας ἀπὸ τοὺς στρατιῶτες μας πετιέται ξαφνικὰ καὶ δός του ἐπάνω κάτω νὰ ζεστάνη λίγο τὸ παγωμένο του κορμί.Τὸ δυνατὸ κρύο μᾶς περονιάζει τὰ κόκκαλα καὶ κάνει τὴ μέση μας καὶ τὶς πλάτες νὰ πονοῦν.

Συνέχεια

Η γυναίκα της Πίνδου, η γυναίκα του ’40

10942072_io_tymfh_konitsa
Τα απρόσιτα βουνά της Ηπείρου Φωτό: Γιάννης Τούντας
Όλοι γνωρίζουμε για τις χρυσές σελίδες ηρωισμού που έγραψαν οι Έλληνες στρατιώτες στα βουνά της Βορείου Ηπείρου, όταν η Ελλάδα κλήθηκε να αποκρούσει την ιταλική επίθεση το 1940.
Πολλοί όμως αγνοούν τη συμβολή, την οικειοθελή και αυθόρμητη προσφορά και την αυτοθυσία της Ελληνίδας. Οι γραπτές και προφορικές μαρτυρίες για τη δράση της Ελληνίδας συνιστούν μια άγνωστη πλευρά του πολέμου.

Συνέχεια

»ΤΣΑΜΟΥΡΙΑ»,προδημοσίευση από το βιβλίο του Αθ.Γκότοβου

Σε λίγες μέρες θα κυκλοφορήσει από τις Εναλλακτικές Εκδόσεις το βιβλίο του καθηγητή Αθανάσιου Γκότοβου, «Τσαμουριά», Ταυτότητες στην κατοχική Θεσπρωτία και ο ρόλος της μουσουλμανικής μειονότητας. Προδημοσιεύουμε σήμερα τον πρόλογο του συγγραφέα και ένα απόσπασμα από την έκθεση του μοίραρχου Ευστράτιου Ζάκκα σχετικά το πλήθος και το είδος των ποινών που επιβλήθηκαν με τις αποφάσεις των Ειδικού Δικαστηρίου Δωσιλόγων των Ιωαννίνων από το 1945 μέχρι το τέλος του 1947 σε φυγόδικους Μουσουλμάνους Τσάμηδες. 
10214

Πρόλογος του συγγραφέα

Όταν το 1913 ο πολιτικός χάρτης της Ηπείρου αλλάζει και η προηγούμενη (οθωμανική) εξουσία ακυρώνεται με την ένταξη της περιοχής στην ελληνική επικράτεια μετά τους νικηφόρους βαλκανικούς πολέμους, η σύνθεση του πληθυσμού στη Θεσπρωτία παραπέμπει σε ορατή γλωσσική, θρησκευτική και εθνοτική ετερότητα ή, για να χρησιμοποιήσω έναν όρο της τρέχουσας πολιτικής ορθότητας, σε μια «πολυ-πολιτισμική» κατάσταση.
Οι προσπάθειες του ελληνικού κράτους, κυρίως μέσω της εκπαίδευσης και της διοίκησης, να δημιουργήσει για τη δημόσια σφαίρα κοινούς λειτουργικούς γλωσσικούς και πολιτισμικούς κώδικες στην περιοχή, δίπλα στους ήδη υπάρχοντες, δεν σκόνταψαν μόνο στην πολιτική ρευστότητα του Μεσοπολέμου και στις δυσκολίες της Ελλάδας να ισορροπήσει μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, ούτε στην ανεπάρκεια των μέσων και στην αδυναμία του διοικητικού κέντρου (Αθήνα) να αξιολογήσει ορθά και να αποτρέψει φυγόκεντρες τάσεις που είχαν εκδηλωθεί από την αρχή της νέας εποχής στην περιοχή, αλλά και στις αντιστάσεις μεγάλου τμήματος του μουσουλμανικού πληθυσμού της Θεσπρωτίας που αυτοπροσδιορίζονταν ως «Αλβανοί» (Μουσουλμάνοι Τσάμηδες).

Συνέχεια

1943: Το τραγικό ναυάγιο με τους Ηπειρώτες αξιωματικούς στην Αδριατική

Ο Ηπειρωτικός Αγών φέρνει σήμερα στο προσκήνιο την ιστορία της σύλληψης και του τραγικού θανάτου 15 ηπειρωτών αξιωματικών από τις ιταλικές αρχές κατοχής το 1943. Σκοπός των Ιταλών ήταν να τους μεταφέρουν, μαζί με άλλους 137 Έλληνες αξιωματικούς σε φυλακές της Ιταλίας και της Γερμανίας. Κατά τη διάρκεια της μεταφοράς όμως, στις 21 Ιανουαρίου του 1943, το πλοίο που τους μετέφερε χτυπήθηκε από αγγλικό υποβρύχιο. Το αποτέλεσμα ήταν να βυθιστεί και να βρουν τραγικό θάνατο οι 71 από τους συνολικά 152 κρατούμενους. Ανάμεσα στους νεκρούς και οι 15 από τους 18 Ηπειρώτες που είχαν συλληφθεί. Ο Η.Α. συνομιλεί σήμερα με τα παιδιά τριών Γιαννιωτών που χάθηκαν στο τραγικό εκείνο ναυάγιο και ανασυνθέτει μία ιστορία που σημάδεψε την πόλη και τις οικογένειες της στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

img.php

Το καλοκαίρι του 1942 η Ανώτατη Διοίκηση της Βέρμαχτ, τοποθέτησε ως Στρατιωτικό διοικητή Νοτίου Ελλάδος με έδρα την Αθήνα, τον στρατηγό Βίλχεμ Σπάιντελ (Wilhem Speidel), ο οποίος θα συνεργαζόταν με τον ανώτατο διοικητή της 11ης ιταλικής στρατιάς των ιταλικών δυνάμεων κατοχής στην Ελλάδα, στρατηγό Κάρλο Τζελόζο ( Carlo Geloso).Η Ήπειρος τελούσε υπό ιταλική κατοχή από την άνοιξη του 1941, αφότου είχε εγκατασταθεί το 26ο ιταλικό σώμα στρατού, με έδρα τα Ιωάννινα υπό τις διαταγές του στρατηγού Γκουίντο ντελλα Μπόνα (Guido della Bonna). Εκείνη τη χρονιά του 1942, άρχισαν να εμφανίζονται και οι πρώτες εστίες αντίστασης κατά του κατακτητή:

Συνέχεια